Beta calculator Nederland

Deze beta calculator meet hoe gevoelig een aandeel is voor de markt. Voer covariantie en marktvariantie in en bereken de beta van je belegging.

Beta calculator Nederland
Beta —
Gebruikte covariantie —
Gebruikte marktvariantie —

We streven er altijd naar om voor elke variabele de meest actuele gegevens te gebruiken, zodat onze resultaten en rapporten zo nauwkeurig mogelijk zijn. Toch zijn fouten mogelijk: vertrouw niet alleen op deze tool of het rapport, en wij aanvaarden geen aansprakelijkheid voor beslissingen die daarop worden gebaseerd.

Waarvoor het dient

De beta calculator meet het systematische risico van een belegging ten opzichte van de hele markt. Hij deelt de covariantie tussen de belegging en de markt door de variantie van de markt en levert de beta op, één getal dat de gevoeligheid van de belegging voor marktbewegingen beschrijft.

Gegevensbronnen & parameters

Deze rekenmachine gebruikt standaard financiële formules en werkt volledig in je browser. Er zijn geen externe gegevens nodig — je resultaat wordt alleen berekend op basis van de waarden die je hierboven invoert.

We streven er altijd naar om voor elke variabele de meest actuele gegevens te gebruiken, zodat onze resultaten en rapporten zo nauwkeurig mogelijk zijn. Toch zijn fouten mogelijk: vertrouw niet alleen op deze tool of het rapport, en wij aanvaarden geen aansprakelijkheid voor beslissingen die daarop worden gebaseerd.

De formule

beta = covariantie(belegging, markt) ÷ variantie(markt)

Hoe het werkt

Voer de covariantie van de belegging met de markt in en de variantie van de markt. De tool deelt de eerste door de tweede. Een beta van 1 beweegt met de markt mee, boven 1 versterkt marktschommelingen en onder 1 dempt ze.

Waar je het gebruikt

  • Beoordelen hoe volatiel een aandeel is ten opzichte van zijn benchmark
  • De beta in het CAPM invoeren om een verwacht rendement te schatten
  • Een portefeuille bouwen met een gewenste marktgevoeligheid

Rekenvoorbeeld

Een belegging heeft een covariantie met de markt van 0,02 bij een marktvariantie van 0,02. Delen geeft een beta van …, wat betekent dat de belegging ongeveer 20% sterker beweegt dan de markt.

Wat de beta calculator doet

De calculator meet hoe gevoelig een belegging is voor bewegingen van de markt. Beta is een van de meest gebruikte risicomaatstaven en vat die relatie samen in één vergelijkbaar getal. Een belegging met een hoge beta vergroot de op- en neergang van de markt; een belegging met een lage beta beweegt rustiger. Je vult de covariantie tussen belegging en markt en de variantie van de markt in.

Beta helpt bij het beoordelen van risico, het vergelijken van posities en het schatten van het rendement dat een belegging zou moeten opleveren voor het risico dat ze draagt.

Hoe beta wordt berekend

Beta is de verhouding tussen twee statistieken. De covariantie meet hoe belegging en markt samen bewegen: positief als ze tegelijk stijgen en dalen, negatief als ze tegengesteld bewegen. De variantie meet hoeveel de markt rond haar gemiddelde rendement schommelt.

De covariantie gedeeld door de marktvariantie geeft aan hoeveel de belegging doorgaans beweegt per eenheid marktbeweging. Bij een beta van 1,2 bewoog de belegging historisch ongeveer 20 % meer dan de markt, in dezelfde richting. Bijvoorbeeld: een covariantie van 0,018 en een marktvariantie van 0,015 geven een beta van 1,2.

Beide invoeren komen uit historische rendementen; beta beschrijft dus hoe een belegging zich gedragen heeft. Dat is een redelijke leidraad voor de toekomst, geen garantie.

De beta lezen

Bij een beta van 1 is de belegging even beweeglijk als de markt en is het systematische risico ongeveer gelijk aan dat van de benchmark. Boven 1 versterkt de belegging de markt: bij 1,5 zijn de schommelingen ongeveer anderhalf keer zo groot, met zowel grotere winsten als grotere verliezen. Onder 1 dempt ze de markt: 0,6 is typisch voor defensieve sectoren zoals nutsbedrijven en basisconsumptiegoederen. Een negatieve beta, zeldzaam, betekent dat de belegging tegen de markt in beweegt, wat nuttig is om risico af te dekken.

Geen van die waarden is op zich goed of slecht; het juiste niveau hangt af van het risico dat je wilt dragen en de rol van de belegging in je portefeuille.

Waarom beta belangrijk is

De specifieke risico’s van één bedrijf, zoals een terugroepactie of een bestuurswissel, kun je verkleinen door veel verschillende beleggingen aan te houden. Wat overblijft is het systematische risico, dat voortkomt uit blootstelling aan de markt zelf. Beta meet dat niet-spreidbare deel.

Daarom staat beta centraal in het Capital Asset Pricing Model, dat het verwachte rendement van een belegging schat: een hogere beta vraagt om een hoger verwacht rendement ter compensatie van het extra marktrisico.

Beta in een portefeuille

De beta van een portefeuille is het naar positiegrootte gewogen gemiddelde van de beta’s van de posities. Ken je die, dan kun je de marktgevoeligheid van je hele portefeuille schatten en bijsturen.

Wie sterke markten verwacht, kan meer posities met een hoge beta aanhouden; wie onrust verwacht, kan beleggingen met een lage of negatieve beta toevoegen. Zo stuur je de totale volatiliteit zonder de spreiding op te geven.

Twee beleggingen met dezelfde beta kunnen een heel verschillende totale volatiliteit hebben, omdat beta alleen het marktgebonden deel van het risico meet. Combineer beta daarom met de standaarddeviatie.

De grenzen van beta

Beta wordt geschat uit rendementen uit het verleden en kan verschuiven als een bedrijf verandert; een beta uit een rustige periode kan het risico in een crisis onderschatten. Korte meetperiodes geven onstabiele schattingen, heel lange periodes mengen fases die niet meer gelden.

Beta zegt niets over de richting van rendementen, alleen over het samen bewegen met de markt. Een belegging met een hoge beta is niet per se een goede belegging, alleen een beweeglijke ten opzichte van de markt. Gebruik beta naast fundamentele analyse en andere risicomaatstaven, om posities te rangschikken op marktgevoeligheid, het CAPM te voeden en te controleren of de beta van je portefeuille past bij je risicobereidheid.

Dit artikel is uitsluitend algemene informatie en vormt geen financieel advies.

Over deze beta calculator

Gebruik deze beta calculator voor een directe schatting op basis van de gegevens die je invoert. Pas de velden aan je situatie aan of bekijk al onze rekenmachines om je volgende stap te plannen.

Frequently asked questions

Hoe werkt de beta calculator?
De calculator deelt de covariantie tussen het rendement van een belegging en dat van de markt door de variantie van de markt. Het resultaat is de beta: één getal dat laat zien hoe sterk de belegging meebeweegt met de markt.
Wat betekent een beta van 1?
Dat de belegging historisch met de markt is meebewogen. Stijgt of daalt de markt, dan beweegt een belegging met beta 1 doorgaans ongeveer evenveel en draagt ze ongeveer hetzelfde systematische risico als de benchmark.
Wat is een hoge of lage beta?
Een beta boven 1 betekent dat de belegging de marktschommelingen versterkte, een beta onder 1 dat ze die dempte. Een negatieve beta betekent dat de belegging doorgaans tegen de markt in bewoog.
Waar komen covariantie en marktvariantie vandaan?
Beide bereken je uit historische rendementen over dezelfde periode en frequentie, bijvoorbeeld maandrendementen over vijf jaar. De covariantie legt vast hoe belegging en markt samen bewegen, de variantie hoeveel de markt zelf schommelt.
Kan de beta negatief zijn?
Ja, als een belegging de neiging heeft te stijgen terwijl de markt daalt en omgekeerd. Sommige afdekkingsposities en inverse producten hebben een negatieve beta, wat de volatiliteit van een gespreide portefeuille kan verlagen.
Blijven mijn gegevens privé?
Ja. De berekening draait volledig in je browser. Niets van wat je invoert wordt geüpload, opgeslagen of gedeeld met anderen.

Over de auteur

Taha Kheirandish

Geschreven en gecontroleerd door

Taha Kheirandish

Student economie en onafhankelijk onderzoeker

Taha Kheirandish leest belastingwetten zoals anderen kaarten lezen: om te zien waar een stelsel werkelijk heen leidt, niet waar het zegt heen te leiden.

Hij studeert economie en werkt hier bewust vergelijkend. De opslag voor uitgesteld pensioen in Québec, de Duitse reiskostenaftrek, de maximale huurverhoging in Nederland: elk daarvan is een beslissing over hoe geld hoort te stromen, en elk leest anders zodra er acht andere naast liggen. Hij bouwt en controleert deze rekentools voor negen markten vanuit de bron zelf — de wettekst in plaats van een samenvatting, de normenbrief van het ministerie in plaats van een bericht erover.

Dat is ook de redactionele maatstaf van deze site. Elk tarief, elke grens en elke schijf draagt hier het document waaruit het is gelezen en de datum waarop het ingaat, en wordt opnieuw gecontroleerd wanneer de wet verandert — niet wanneer iemand het toevallig opmerkt.

Hij is onderzoeker, geen vergunninghoudend adviseur, en niets op deze site is persoonlijk financieel advies. Het is zorgvuldig rekenwerk met de bronnen erbij, zodat u het kunt narekenen en kunt voorleggen aan iemand die wél mag adviseren.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *