Marginale belastingdruk berekenen Nederland

Marginale belastingdruk berekenen met deze tool

Je marginale belastingdruk berekenen is de sleutel tot een eerlijk beeld van wat een loonsverhoging, een bonus of een extra opdracht je werkelijk oplevert. Het marginale tarief is het percentage belasting dat je betaalt over je volgende euro inkomen, en dat is bijna altijd hoger dan het gewone schijftarief. Deze tool vult je belastbaar inkomen in box 1 in, kijkt of je de AOW-leeftijd hebt bereikt, en toont in een oogopslag hoeveel je van de volgende 100 euro netto overhoudt.

Het doel is om een abstract begrip uit de belastingwereld om te zetten in een concreet cijfer. In plaats van te denken dat een loonsverhoging van 1000 euro netto ongeveer 1000 euro min je schijftarief oplevert, zie je wat er echt gebeurt: het schijventarief én de afbouw van de heffingskortingen bepalen samen hoeveel er van dat extra inkomen overblijft.

Wat is het marginale tarief precies

Het marginale tarief slaat op de laatste euro die je verdient, niet op je hele inkomen. Stel dat je vandaag een bepaald bedrag verdient en er komt 100 euro bij. De belasting die je over precies die 100 euro betaalt, gedeeld door 100, is je marginale tarief. Het antwoord op de vraag hoeveel een extra euro oplevert, hangt volledig af van dit tarief.

Dat is een ander getal dan het gemiddelde tarief. Het gemiddelde tarief is je totale belasting gedeeld door je totale inkomen. Omdat de eerste euro's veel lichter worden belast dan de laatste, ligt het gemiddelde tarief altijd lager dan het marginale tarief. Wie een keuze maakt over meer werken, een tweede baan of een zzp-opdracht ernaast, moet naar het marginale tarief kijken, want dat bepaalt de opbrengst van het extra inkomen.

Waarom het marginale tarief hoger is dan het schijftarief

Veel mensen denken dat hun marginale tarief gelijk is aan het schijftarief van box 1 waarin ze vallen. In 2026 kent box 1 een eerste schijf van 35,75 procent, een tweede schijf van 37,56 procent en een toptarief van 49,50 procent. Toch is het bedrag dat je over je volgende euro kwijt bent vaak hoger dan die percentages. De reden zit in de heffingskortingen.

De algemene heffingskorting en de arbeidskorting zijn kortingen op je te betalen belasting. Ze zijn niet vast: boven een bepaald inkomen worden ze afgebouwd. Elke extra euro inkomen zorgt er dan voor dat je een klein stukje korting verliest. Dat verlies telt op bij het schijventarief en werkt in de praktijk als een verborgen belasting.

• Het schijventarief belast je volgende euro tegen het tarief van je schijf.
• De afbouw van de algemene heffingskorting verlaagt je korting met een vast percentage boven het startpunt van de afbouw, in 2026 met 6,398 procent per euro boven de drempel.
• De afbouw van de arbeidskorting verlaagt de arbeidskorting met 6,51 procent per euro zodra je arbeidsinkomen boven het afbouwpunt komt.

Bij een inkomen dat in het afbouwtraject van beide kortingen valt, tel je het schijftarief op bij twee afbouwpercentages. Zo ontstaat een marginaal tarief dat ruim boven de 50 procent kan liggen, terwijl het schijftarief zelf onder de 40 procent blijft. Dit verschil verrast veel mensen die alleen naar de schijventabel kijken.

Hoe de tool het marginale tarief berekent

De rekentool gebruikt precies dezelfde motor als een volledige inkomstenbelastingberekening. Eerst wordt de brutobelasting per schijf bepaald, daarna worden de algemene heffingskorting en de arbeidskorting afgetrokken, en het resultaat wordt afgekapt op nul. Die uitkomst is de te betalen belasting bij je huidige inkomen.

Vervolgens voert de tool die berekening nog een keer uit, maar dan met een inkomen dat 100 euro hoger ligt. Het verschil tussen de twee belastingbedragen is de belasting die je over die extra 100 euro betaalt. Omdat het om 100 euro gaat, is dat bedrag meteen af te lezen als een percentage: betaal je 42 euro extra belasting, dan is je marginale tarief 42 procent en hou je 58 euro netto over.

Deze methode heeft een groot voordeel. Ze houdt automatisch rekening met alles wat er tussen je huidige inkomen en de volgende 100 euro verandert: een overgang naar een hogere schijf, het begin of einde van een afbouwtraject en de opbouw van de arbeidskorting bij lagere inkomens. Je hoeft dus geen ingewikkelde tabellen te combineren; de tool doet het rekenwerk in je browser.

Marginaal tarief en de keuze om meer te werken

Het marginale tarief is vooral relevant als je nadenkt over meer inkomen. Een loonsverhoging, extra uren, een bonus of een opdracht als zzp'er komt bovenop je bestaande inkomen. Dat extra deel wordt belast tegen je marginale tarief, niet tegen je gemiddelde tarief. Wie dat verschil niet kent, overschat vaak hoeveel er netto overblijft.

Een hoog marginaal tarief betekent niet dat meer werken niet loont. Ook bij een tarief van 50 procent hou je nog de helft van elke extra euro over. Maar het helpt om realistische verwachtingen te hebben. Bij inkomens rond de afbouwtrajecten van de heffingskortingen kan een groot deel van een bruto loonsverhoging opgaan aan belasting en verloren kortingen, terwijl je bij een lager inkomen juist een gunstig marginaal tarief hebt doordat de arbeidskorting nog oploopt.

Voor wie is deze berekening nuttig

De marginale belastingdruk is interessant voor iedereen die een keuze over inkomen maakt. Werknemers die twijfelen over een promotie of extra uren zien wat de netto opbrengst is. Zzp'ers die een extra opdracht overwegen, weten wat er van de vergoeding overblijft. Wie AOW ontvangt en bijverdient, kan met de AOW-optie het lagere tarief in de eerste schijf meenemen.

Ook voor financiële planning is het cijfer waardevol. Als je marginale tarief hoog is, leveren aftrekposten zoals hypotheekrenteaftrek of een lijfrentepremie meer op, omdat je die aftrekt tegen je marginale tarief. Andersom laat een laag marginaal tarief zien dat je nog ruimte hebt voordat de afbouw van de kortingen begint. Zo helpt het inzicht in je marginale druk bij grotere beslissingen dan alleen de vraag of je een extra opdracht aanneemt.

Belangrijk om te onthouden

De uitkomst is een schatting die de belangrijkste onderdelen van box 1 meeneemt: het schijventarief, de algemene heffingskorting en de arbeidskorting. Je persoonlijke situatie kan afwijken door aftrekposten, de afbouw van toeslagen of specifieke regelingen. Die toeslagafbouw kan je effectieve marginale druk zelfs nog verder verhogen. Gebruik de tool daarom als hulpmiddel om beslissingen voor te bereiden, en controleer een bindend bedrag altijd bij de Belastingdienst of een adviseur.

Over deze tool: marginale belastingdruk berekenen

Marginale belastingdruk berekenen: gebruik deze tool voor een directe, nauwkeurige schatting. De cijfers volgen de officiële richtlijnen en worden bijgewerkt voor 2026. Pas de velden aan je situatie aan of bekijk al onze rekenmachines om je volgende stap te plannen.