Heffingsvrij vermogen berekenen Nederland

Wat doet de tool voor heffingsvrij vermogen berekenen

Wilt u uw heffingsvrij vermogen berekenen, dan draait alles om een simpele vraag: hoeveel van uw vermogen in box 3 blijft belastingvrij, en hoeveel blijft er belastbaar over? Deze rekentool beantwoordt precies die vraag voor het belastingjaar 2026. U vult uw box 3-vermogen in en geeft aan of u een fiscaal partner heeft. De tool laat vervolgens zien welk deel onder het heffingsvrij vermogen valt en welk deel daarboven uitkomt en dus als belastbaar vermogen meetelt.

Het resultaat splitst uw vermogen in twee delen: het belastingvrije deel en het belastbare deel. Daarnaast toont de tool het heffingsvrij vermogen dat op uw situatie van toepassing is, de ruimte die u eventueel nog belastingvrij kunt bijleggen, en het percentage van de vrijstelling dat u al benut. Zo krijgt u in een oogopslag inzicht in uw positie in box 3 zonder zelf met de vrijstelling en de peildatum te hoeven rekenen.

Wat is het heffingsvrij vermogen in 2026

Het heffingsvrij vermogen is de belastingvrije voet in box 3. Het is het bedrag aan vermogen dat volledig buiten de heffing blijft. In 2026 bedraagt het heffingsvrij vermogen 59.357 euro per persoon. Ligt uw vermogen op of onder dat bedrag, dan betaalt u geen box 3-belasting. Komt uw vermogen erboven uit, dan telt alleen het meerdere mee als belastbaar vermogen.

De vrijstelling wordt jaarlijks door de Belastingdienst vastgesteld en meestal iets verhoogd. Omdat de precieze grens elk jaar verandert, wordt het heffingsvrij vermogen in deze tool als parameter beheerd. U rekent dus altijd met het bedrag dat voor 2026 geldt, zonder dat u het zelf hoeft op te zoeken. Dat voorkomt fouten die ontstaan als u met een verouderd bedrag rekent.

De dubbele vrijstelling voor fiscale partners

De belangrijkste knop bij het berekenen van uw heffingsvrij vermogen is de vraag of u een fiscaal partner heeft. Fiscale partners hebben namelijk allebei recht op de vrijstelling. Dat betekent dat het heffingsvrij vermogen voor u samen verdubbelt. In 2026 komt de gezamenlijke vrijstelling daardoor uit op 118.714 euro.

Die verdubbeling geldt ongeacht hoe het vermogen tussen u beiden verdeeld is. Ook als het vermogen volledig op naam van een van de partners staat, mag u samen de dubbele vrijstelling toepassen in de aangifte. Voor stellen kan dit een groot verschil maken: waar een alleenstaande met 100.000 euro al belastbaar vermogen heeft, blijft datzelfde bedrag bij fiscale partners volledig belastingvrij. In de tool ziet u dit effect direct door de keuze voor een fiscaal partner om te zetten van nee naar ja.

Hoe de berekening werkt

De tool volgt de logica die de Belastingdienst hanteert. Eerst bepaalt hij de vrijstelling die op uw situatie van toepassing is: het heffingsvrij vermogen, en met een fiscaal partner het dubbele daarvan. Vervolgens trekt hij die vrijstelling af van uw ingevoerde box 3-vermogen. Wat overblijft, is het belastbaar vermogen. Is de vrijstelling groter dan uw vermogen, dan is het belastbaar vermogen nul en toont de tool hoeveel u nog belastingvrij kunt bijleggen.

De formule is bewust eenvoudig gehouden. Belastbaar vermogen is het maximum van nul en uw vermogen min de vrijstelling. De ruimte die nog belastingvrij is, is het maximum van nul en de vrijstelling min uw vermogen. Daarnaast berekent de tool welk percentage van uw vrijstelling u al benut, met een bovengrens van 100 procent. Zo ziet u niet alleen absolute bedragen, maar ook hoe dicht u tegen de belastingvrije grens aan zit.

Wat u onder box 3-vermogen invult

Voor een goede uitkomst is het belangrijk het juiste bedrag in te vullen. Box 3-vermogen is de waarde van uw bezittingen op de peildatum van 1 januari, verminderd met uw aftrekbare schulden. Tot de bezittingen horen uw spaargeld, uw beleggingen zoals aandelen en obligaties, een tweede woning, een vakantiehuis en geld dat u heeft uitgeleend. De eigen woning waarin u zelf woont valt onder box 1 en telt hier niet mee, net als het pensioen dat u opbouwt.

Schulden mag u aftrekken, maar pas boven een drempelbedrag dat de Belastingdienst jaarlijks vaststelt. In deze tool vult u het nettobedrag in: uw bezittingen minus de aftrekbare schulden. Door het juiste nettovermogen te gebruiken, sluit de uitkomst zo goed mogelijk aan bij wat er in uw aangifte terechtkomt. Twijfelt u over een specifieke post, raadpleeg dan de toelichting van de Belastingdienst of een adviseur.

Een concreet voorbeeld

Stel, u heeft een box 3-vermogen van 100.000 euro en geen fiscaal partner. Van dat bedrag blijft 59.357 euro belastingvrij, waardoor het belastbaar vermogen uitkomt op 40.643 euro. De vrijstelling is dan volledig benut en er is geen ruimte meer om belastingvrij bij te leggen. Alleen het bedrag boven de vrijstelling vormt de grondslag voor de verdere box 3-berekening.

Zet u de keuze voor een fiscaal partner om naar ja, dan verdubbelt de vrijstelling naar 118.714 euro. Datzelfde vermogen van 100.000 euro valt dan volledig binnen de vrijstelling: het belastbaar vermogen wordt nul en u kunt zelfs nog 18.714 euro belastingvrij bijleggen. In dit geval is de vrijstelling voor ongeveer 84 procent benut. Dit laat zien hoe bepalend de partnerkeuze is voor de vraag of u al belastbaar vermogen heeft.

Speelt u met de invoervelden, dan wordt de logica snel zichtbaar. Verhoog het vermogen en het belaste deel groeit mee, terwijl het belastingvrije deel gelijk blijft op het niveau van de vrijstelling. Verlaag het vermogen tot onder de vrijstelling en het belastbaar vermogen valt terug naar nul, waarna de tool laat zien hoeveel ruimte er nog is. Zo legt u zonder rekenwerk verschillende situaties naast elkaar.

Wanneer een berekening extra nuttig is

Het berekenen van uw heffingsvrij vermogen is vooral waardevol op momenten waarop uw vermogen verandert. Denk aan het ontvangen van een erfenis of schenking, de verkoop van een woning, het aflossen van een lening of een grote overstap van sparen naar beleggen. Op zulke momenten kan uw positie ten opzichte van de vrijstelling verschuiven en kan er in één keer belastbaar vermogen ontstaan. Door vooraf te rekenen weet u waar u aan toe bent en voorkomt u verrassingen bij de aangifte.

Ook rond de jaarwisseling is de tool handig. Omdat de peildatum 1 januari is, telt uitsluitend uw vermogen op dat moment. Een grote uitgave of aankoop die u net voor of net na de jaarwisseling doet, kan daardoor invloed hebben op uw belastbaar vermogen voor dat jaar. Met de tool ziet u snel hoe zulke keuzes uitpakken voor de vrijstelling.

Waar u op moet letten

De uitkomst van deze tool is een indicatie van uw belastbaar vermogen in box 3, gebaseerd op het heffingsvrij vermogen voor 2026. Het belastbaar vermogen is de grondslag: het is nog niet de belasting zelf. Over die grondslag berekent de Belastingdienst eerst een forfaitair rendement, gesplitst in banktegoeden en overige bezittingen, en dat fictieve rendement wordt belast tegen het box 3-tarief. Wilt u de uiteindelijke heffing schatten, gebruik dan een aparte box 3-rekentool die het forfaitaire rendement en het tarief toepast.

Houd er verder rekening mee dat de precieze regels rond schulden, de drempel en de verdeling tussen fiscale partners jaarlijks kunnen wijzigen. De verdeling tussen partners kunt u in de aangifte optimaliseren. De uitkomst van deze tool helpt u om uw positie te begrijpen en scenarios te vergelijken. Voor uw definitieve aanslag baseert u zich op uw aangifte inkomstenbelasting en, waar nodig, op advies van een belastingadviseur.

Deze informatie is algemeen van aard en vormt geen fiscaal of financieel advies.

Over deze tool: heffingsvrij vermogen berekenen

Heffingsvrij vermogen berekenen: gebruik deze tool voor een directe, nauwkeurige schatting. De cijfers volgen de officiële richtlijnen en worden bijgewerkt voor 2026. Pas de velden aan je situatie aan of bekijk al onze rekenmachines om je volgende stap te plannen.